Het kuuroord van het Borjomi-mineraalwater, met een tsarenpaleis, een kabelbaan en een nationaal park van ruim 100.000 hectare achter de deur.
Bestemming in Georgië
Bordzjomi (ბორჯომი, internationaal Borjomi) is een kuurstadje in een smalle, beboste kloof in de regio Samtskhe-Javakheti, ongeveer 160 kilometer ten westen van Tbilisi. Het dankt zijn naam en zijn bestaan aan één ding: het mineraalwater dat hier uit de grond komt en dat in heel de voormalige Sovjet-Unie in de schappen staat.
Sinds Russische soldaten de bronnen in 1829 aantroffen, groeide het dorp uit tot een kuuroord. De Romanovs bouwden er een zomerpaleis, de adel kwam kuren, en de Sovjets bouwden er sanatoria. Dat verleden zie je nog aan de houten villa’s, het aangelegde kuurpark en de kabelbaan die er sinds de jaren zestig hangt.
Voor het stadje zelf is een halve dag genoeg. Het echte gewicht zit in wat eromheen ligt: het Bordzjomi-Kharagauli Nationaal Park, ruim 100.000 hectare bos met 250 kilometer aan wandelpaden, en het skidorp Bakoerjani op dertig kilometer.
| Georgisch | ბორჯომი · ook Bordzjomi |
| Regio | Samtskhe-Javakheti |
| Hoogte | ± 800 m |
| Bron ontdekt | 1829 |
| Nationaal park | 100.000+ ha · 250 km paden |
| Vanaf Tbilisi | 160 km · ± 2 uur |
| Aanrader | 1 nacht · 2–3 met het park |
| Ideaal voor | Natuur · wandelen · ontspanning |
Vier nachten in Mestia, met een gletsjer, een jeepdag naar Ushguli en een vrije dag voor de meren van Koruldi. Daarna de kloven bij Martvili en een dag in het bos bij Bordzjomi.
Van de dennenbossen van Bordzjomi over de Goderdzi-pas naar de Zwarte Zee, met twee hotelwissels, een jeep voor de oversteek en onderweg Rabati, de sterrenwacht van Abastumani en de waterval van Makhuntseti.
Vier fietsetappes met de volgauto achter je: naar de kloosters boven Koetaisi, langs het Shaori-meer in Racha, omhoog naar Bakoerjani en langs de Mtkvari terug vanaf Rabati. Twee hotels, één wissel.
Vier nachten tussen de torens van Mestia, een dag door de kloven bij Martvili en vier nachten in het kuuroord Bordzjomi. Met een eigen chauffeur, een jeep naar Ushguli en vier wandeldagen.
De Bordzjomi-kloof
Achter het stadje begint een van de grootste nationale parken van Georgië.
Het water
Het stadje is rond de bronnen gebouwd; zonder het water was het er niet geweest.
In 1829 lag het Russische leger hier gelegerd tijdens de oorlog tegen de Ottomanen. Soldaten stuitten op de rechteroever van de Bordzjomoela op warme bronnen met een opvallend zoute, minerale smaak. Het water werd geanalyseerd, geneeskrachtig bevonden en snel populair.
Tegen de jaren 1890 was Bordzjomi-water in het hele Russische Rijk bekend. Grootvorst Michail Nikolajevitsj, onderkoning van de Kaukasus, kreeg het gebied in bezit en liet het water op zijn Georgische landgoed bottelen. Wat als kuurmiddel begon, werd een merk.
Dat merk overleefde de Sovjet-Unie en is vandaag een van de bekendste exportproducten van Georgië. Je drinkt het in elk restaurant in het land, en in Bordzjomi zelf kun je het rechtstreeks uit de bron proeven.
Waarschuwing vooraf: uit de bron is het water warm, koolzuurhoudend en uitgesproken zout-zwavelig. Het smaakt anders dan uit de fles. Bijna niemand vindt het lekker bij de eerste slok; dat hoort erbij.
Park & kabelbaan
Het Centraal Park is het hart van het stadje: een aangelegde wandelpromenade langs de rivier, die overgaat in echt bos.
Bron & kuurpark
Bij de ingang loop je een aangelegd park in met fonteinen, paviljoenen en een rivier die er dwars doorheen loopt. Vlak achter de ingang staat het overdekte bronpaviljoen met de Ekaterina-bron.
Daar krijg je een bekertje en tap je zelf. Neem een lege fles mee als je het mee wilt nemen; Georgiërs komen met jerrycans. Verderop wordt het park bosser en loopt het pad kilometers door langs de rivier.
Uitzicht
Vanuit het park brengt een kabelbaan uit de Sovjettijd je naar het plateau boven de stad, waar een reuzenrad en een uitzichtpunt liggen. De rit duurt een paar minuten.
Boven heb je overzicht over de hele kloof: het stadje in de diepte, de bossen aan weerszijden en de weg die naar Bakoerjani klimt. Het aardigst tegen het eind van de middag.
Wandeling van 3 km
Loop je vanaf de bron zo’n drie kilometer het park in, dan kom je bij openluchtbaden gevoed door warme zwavelbronnen. Het water is rond de 40 °C en je zit er tussen de bomen, met de rivier ernaast.
Neem zwemkleding en een handdoek mee, want ter plaatse is de voorziening eenvoudig. De heenweg is licht klimmend; reken op anderhalf uur heen en terug plus badtijd.
In de stad
Bordzjomi is klein en langgerekt, geklemd tussen de bergwanden. Langs de hoofdstraat staan houten villa’s uit de kuurtijd, en op de markt vind je lokale kaas, honing, kruiden, churchkhela en Georgische wijn.
Er is ook een klein museum over de geschiedenis van het kuuroord. Voor de rest is de stad vooral vertrekpunt: het echte programma ligt in het park en de kloof.
De tsarentijd
Twee kilometer westelijk staat het gebouw dat verklaart waarom dit stadje er zo Europees uitziet.
In het gehucht Likani, twee kilometer ten westen van het centrum, liet de Romanov-familie tussen 1892 en 1895 een zomerpaleis bouwen voor grootvorst Nikolaj Michajlovitsj, zoon van Michail Nikolajevitsj, de onderkoning van de Kaukasus. De architect was Leonti Benois, een van de bekendste bouwmeesters van het Russische Rijk.
Het resultaat is een licht, bijna Moors aandoend paleis met arcades en een tuin die tot aan de rivier loopt. Later diende het als datsja voor Sovjetleiders (ook Stalin verbleef er) en tegenwoordig is het deels in gebruik als staatsresidentie en hotel, wat de toegang beperkt maakt.
Dat de Romanovs hier hun zomers doorbrachten, verklaart veel: de aanleg van het kuurpark, de houten villa’s, de smalspoorlijn naar Bakoerjani en het feit dat het water als eerste in het Russische Rijk werd gebotteld.
Controleer vooraf of en hoe het paleis en het park te bezoeken zijn, want de toegang wisselt met het gebruik als staatsresidentie.
Nationaal park
Het eerste nationaal park van het onafhankelijke Georgië, en een van de grootste van het land.
Het park werd in 1995 opgericht met steun van het Wereld Natuur Fonds en de Duitse regering. Samen met het aangrenzende natuurreservaat beslaat het ruim 100.000 hectare bos en alpenweiden: meer dan anderhalf procent van het Georgische grondgebied.
Er zijn twaalf gemarkeerde routes, samen zo’n 250 kilometer lang, van wandelingen van een paar uur tot trektochten van meerdere dagen met overnachting in berghutten en op kampeerplaatsen. Sommige routes zijn ook te paard of op de mountainbike te doen.
De bossen bestaan uit spar, den, beuk en eik; in de hogere delen liggen alpenweiden. Er leven onder meer edelherten, wolven, lynxen en beren.
Meerdaagse routes meld je vooraf aan bij het bezoekerscentrum in Bordzjomi of Kharagauli. In onze reizen regelen wij die registratie, de hutten en een gids. Zie wandelen & hiken in Georgië.
Grootvorst Michail Nikolajevitsj was zo op het gebied gesteld dat hij er jacht en houtkap verbood. Uit dat privéjachtgebied groeide het latere Bordzjomi-natuurreservaat, en daaruit in 1995 het nationale park. Een merkwaardige oorsprong: het bos is bewaard gebleven omdat een Russische grootvorst er wilde wandelen.
Naast het nationale park liggen in deze hoek van Georgië nog het beschermde Nedzvi-gebied met zijn uitgestrekte bossen, het bergmassief Lomis mta, de bergmeren Kakhisi en Tsero, en de Meghruki-kloof met steile wanden en snelstromend water.
Behalve wandelen kun je hier paardrijden, mountainbiken en in het voorjaar raften op de smeltwaterrivieren. Zet het in je aanvraag, dan plannen wij een dag met een lokale gids in. Zie paardrijden, mountainbiken en wildwater raften.
Kloosters & forten
De Bordzjomi-kloof was eeuwenlang een doorgangsroute. Dat liet middeleeuwse kerken en burchten achter, verspreid over de zijvalleien.
Groene Klooster
Het Groene Klooster (Mtsvane Monasteri) ligt verscholen in een zijvallei bij het dorp Chitakhevi, zo’n twaalf kilometer ten zuidwesten van Bordzjomi, aan een beek tussen dichte bossen. Het complex is bekend om zijn goed bewaarde fresco’s en fijn steenhouwwerk.
De stenen in de beek hebben roodachtige vlekken; volgens de overlevering herinneren die aan monniken die hier tijdens een inval werden gedood. Een korte stop op weg naar Achaltsiche en Vardzia.
Fresco’s
Een middeleeuws orthodox klooster in de bergen boven Bordzjomi, gebouwd van rode baksteen. Het staat bekend om zijn fresco’s uit de bloeitijd van het Georgische koninkrijk.
Minder bezocht dan de grote kloosters bij Mtskheta of Koetaisi, en juist daardoor de moeite waard voor wie middeleeuwse muurschilderingen wil zien zonder gezelschap.
Dorpskerken & burchten
In het dorp Daba staat de Sint-Joriskerk met fijn steenhouwwerk en fresco’s; in het gehucht Potoleti een oudere kerk met vergelijkbare decoratie. Allebei klein, allebei zonder toeristen, en goed te combineren met het Groene Klooster tot één ochtendroute door de kloof.
Hoog boven de kloof liggen daarnaast de resten van de Petre-vesting, die eeuwenlang de doorgang bewaakte, en verderop het fort van Dviri. Van beide staan muren en torens overeind. Vrij toegankelijk, met na een korte klim het beste uitzicht over de kloof dat je zonder kabelbaan krijgt.
Dagtrip · 2 uur
De klassieke dagtrip vanuit Bordzjomi gaat zuidwaarts naar het twaalfde-eeuwse grottenklooster Vardzia en de gerestaureerde Rabati-burcht in Achaltsiche.
Reken op een volle dag met de auto. Veel reizigers doen Bordzjomi en Vardzia als één zuidelijke lus vanuit Tbilisi.
Sinds 1902
Vanaf Bordzjomi loopt de smalspoorlijn naar Bakoerjani: 37 kilometer, aangelegd in 1902 voor de tsarenfamilie, met een stalen brug die aan het bureau van Gustave Eiffel wordt toegeschreven. De trein rijdt sinds 2020 niet.
Rijdt hij weer, dan werkt één kant met de trein en terug met de auto het best: de trein doet er tweeënhalf uur over, de auto drie kwartier.
Prijzen
In onze reizen langs Bordzjomi staan de entrees per dag in het programma; ter plaatse hoef je niets te regelen.
De privéreis Kuurreis Georgië begint bij € 1.095 per persoon, zonder vlucht: zeven nachten met ontbijt, waarvan twee in Bordzjomi, een Engelssprekende privéchauffeur buiten Tbilisi, en de entree van het kuurpark, de kabelbaan en het nationaal park Bordzjomi-Kharagauli. De wandelreis Svanetië en Bordzjomi eindigt met drie nachten in Bordzjomi en een dag in het nationaal park. Wat een reis verder kost, lees je bij wat kost een reis naar Georgië.
Hoe kom je er
Goed bereikbaar vanuit alle richtingen, en het logische scharnierpunt van een zuidelijke route.
160 km, ongeveer 2 uur over de snelweg richting Gori en dan zuidwaarts de kloof in. Met een privéchauffeur pak je onderweg Gori of Uplistsikhe mee.
Ongeveer 150 km en 2,5 uur. Vlieg je vanuit Brussel-Charleroi op Koetaisi, dan is Bordzjomi een prima eerste of laatste stop zonder omweg via Tbilisi.
Maar 30 km en 45 minuten over een bochtige bergweg; de Kukushka-trein rijdt sinds 2020 niet. Veel reizigers slapen in het ene en bezoeken het andere.
Zuidwaarts is het ongeveer twee uur naar Vardzia, met Achaltsiche en de Rabati-burcht onderweg. Dit is de klassieke zuidelijke lus.
Het stadje is compact en te voet te doen; het park begint in het centrum. Voor de kloosters, het nationaal park en Likani heb je vervoer nodig; in onze reizen rijdt je chauffeur. De wegen zijn geasfalteerd maar smal.
Pinnen kan in het centrum. Alarmnummer 112, ook in het Engels. Sinds 1 januari 2026 is een reisverzekering met minimaal 30.000 GEL (± € 10.000) dekking verplicht voor bezoekers, in het Engels of Georgisch en geldig voor het hele verblijf (bron: reisadvies Buitenlandse Zaken, 24-06-2026).
Beste reistijd
Op 800 meter is het hier het hele jaar aangenamer dan in Tbilisi, maar de wandelroutes hebben hun eigen seizoen.
December–maart
Winterrust
Koud en vaak met sneeuw; het park en de kabelbaan blijven open en het stadje is stil. De hoge routes in het nationaal park liggen dicht. Goed te combineren met skiën in Bakoerjani, 30 km verderop.
April–mei
Beste maanden
Het bos loopt uit, de watervallen staan vol smeltwater en de lagere routes in het nationaal park zijn weer begaanbaar. Aangename 15–22 °C en nog rustig.
Juni
Beste maand
Alle routes open, alpenweiden in bloei en lange dagen. De ideale maand voor meerdaagse trektochten in het park, vóór het Georgische hoogseizoen begint.
Juli–augustus
Hoogseizoen
Georgiërs ontvluchten de hitte van Tbilisi en komen hierheen voor de berglucht; het is dan vol, dus vraag je reis op tijd aan. Wel aangenaam koel vergeleken met de hoofdstad.
September–oktober
Beste maanden
Herfstkleuren in de beuken- en eikenbossen, helder weer en de drukte weg. Voor veel van onze reizigers de mooiste periode in deze kloof.
November
Kaal en stil
Koeler en vaak nat; de bladeren zijn gevallen en de hoge routes sluiten. Het park en de baden blijven open, en je hebt de paden voor jezelf.
Vergelijk alle periodes op de seizoenen-hub of lees de beste reistijd voor Georgië.
Combineren
Reistijden gelden voor een gewone rit met de auto, zonder stops.
BakoerjaniSkigebied · 30 km · 45 min
VardziaGrottenklooster · ± 2 uur
TbilisiHoofdstad · 160 km · 2 uur
KoetaisiUNESCO & luchthaven · 150 km · 2,5 uur
Trektochten12 routes · 250 km paden
GoriOnderweg vanaf TbilisiDe logische zuidelijke lus is Tbilisi → Gori → Bordzjomi → Bakoerjani → Vardzia, met eventueel Koetaisi als begin- of eindpunt. Op de fiets is dat de fietsreis van acht dagen door Imereti, Racha en Bordzjomi; te voet de vijftien dagen door de bergen van Georgië. Alle routes staan bij de rondreizen door Georgië; zie ook een route plannen door Georgië.
Zo werken wij hier
Bordzjomi ligt 160 kilometer van Tbilisi en precies tussen Bakoerjani en Vardzia in. Wie alleen het kuurpark doet, mist het nationaal park erachter: ruim 100.000 hectare met 250 kilometer aan paden.
Van het water en de entree tot het nationaal park, de trein en hoeveel tijd je nodig hebt.
Bordzjomi is sinds de negentiende eeuw een kuuroord, gebouwd rond de minerale bronnen die Russische soldaten in 1829 ontdekten. Het water is uitgegroeid tot een van de bekendste exportproducten van Georgië. Daarnaast heeft het stadje een historisch kuurpark met kabelbaan, een Romanov-zomerpaleis en toegang tot een nationaal park van ruim 100.000 hectare.
Ja. In het Centraal Park staat het bronpaviljoen met de Ekaterina-bron, waar je met een bekertje zelf tapt. Neem een lege fles mee als je het wilt meenemen. Let op: uit de bron is het water warm en uitgesproken zout-zwavelig, en het smaakt duidelijk anders dan uit de fles.
In de Kuurreis Georgië zitten het kuurpark, de kabelbaan en het nationaal park Bordzjomi-Kharagauli in de reissom, in de wandelreis Svanetië en Bordzjomi het kuurpark en het nationale park. Bij andere reizen staat per dag in het programma welke entrees erin zitten. Voor meerdaagse routes in het park regelen wij de registratie, de hutten en een gids.
Samen met het aangrenzende natuurreservaat ruim 100.000 hectare bos en alpenweiden: meer dan anderhalf procent van Georgië. Het park werd in 1995 opgericht met steun van het Wereld Natuur Fonds en de Duitse regering, als eerste nationaal park van het onafhankelijke Georgië.
Er zijn twaalf gemarkeerde routes met samen ongeveer 250 kilometer aan paden, van dagwandelingen van enkele uren tot trektochten van meerdere dagen met overnachting in berghutten of op kampeerplaatsen. Sommige routes zijn ook te paard of met de mountainbike te doen. Meerdaagse tochten meld je vooraf aan bij het bezoekerscentrum; in onze reizen regelen wij dat, met de hutten en een gids.
Ja. Ongeveer drie kilometer het park in, vanaf de Ekaterina-bron, liggen openluchtbaden die door warme zwavelbronnen worden gevoed, met water van rond de 40 °C. Neem zwemkleding en een handdoek mee; de voorzieningen zijn eenvoudig. Reken op anderhalf uur lopen heen en terug, plus de tijd in het bad.
Een zomerpaleis dat de Romanovs tussen 1892 en 1895 lieten bouwen in Likani, twee kilometer westelijk van het centrum, naar ontwerp van architect Leonti Benois. Later was het datsja voor Sovjetleiders. Tegenwoordig is het deels staatsresidentie en hotel, waardoor de toegang beperkt is. Controleer vooraf wat er te bezoeken valt.
Voor het stadje, het park en de bron is een halve tot hele dag genoeg, dus één nacht volstaat vaak. Wil je het nationaal park in of de kloosters en Vardzia meenemen, plan dan twee tot drie nachten. Veel reizigers slapen in Bordzjomi en maken van daaruit een dagtrip naar Bakoerjani, of andersom.
Ze liggen maar 30 kilometer uit elkaar, ongeveer 45 minuten rijden. De Kukushka-smalspoortrein uit 1902, 37 kilometer door dennenbos, rijdt sinds 2020 niet.
April–juni en september–oktober. In het late voorjaar staan de watervallen vol en zijn de routes open; in de nazomer heb je herfstkleur en helder weer zonder drukte. Juli en augustus zijn het Georgische hoogseizoen omdat men de hitte van Tbilisi ontvlucht. De winter is stil, met sneeuw en een open park, goed te combineren met skiën in Bakoerjani.
Vanaf Tbilisi is het 160 km en ongeveer 2 uur rijden. Vanaf Koetaisi is het 150 km en 2,5 uur, handig als je vanuit Brussel-Charleroi op Koetaisi vliegt. Bakoerjani ligt op 30 km en Vardzia op ongeveer twee uur rijden zuidwaarts.
Allebei is goed: het is hetzelfde kuurstadje, ბორჯომი in het Georgisch. Borjomi is de officiële Georgische schrijfwijze in Latijnse letters, en zo staat de naam ook op de flessen mineraalwater. Bordzjomi is de Nederlandse schrijfwijze, met dzj voor de j-klank. Wij schrijven Bordzjomi; op borden en in Google Maps staat Borjomi.
Staat jouw vraag er niet bij? Neem contact met ons op. Praktische vragen over visum, verzekering en geld staan bij de praktische informatie over Georgië.
Vertel ons of je wilt wandelen, kuren of gewoon een dag bijkomen tussen twee bestemmingen in. Wij bepalen hoeveel nachten Bordzjomi verdient, regelen de routes in het nationaal park en zetten er Bakoerjani of Vardzia logisch naast.
Geen betaling vóór akkoord
